درس‌گفتار رامین جهانبگلو با عنوان «فلسفه در یونان و روم باستان» در انجمن آگورا

ضمن عرض سلام درباره علل اجتماعی محاکه سقراط برتراند راسل در تاریخ فلسفه غرب نوشته که در زمان اعدام سقراط (399 ق م ) ، که چند سالی از شکست آتن از اسپارت گذشته بود ؛(تاریخ شکست : 404 ق م) و اسپارت دولتی (اشراف سالاری) در آتن بوجود آورد به نام دولت سی تن جبار که رئیس آن ها و بعضی از اعضای آن ، سابقاً شاگرد سقراط بودند ، که البته این دولت مورد تنفر مردم بود و ظرف یکسال هم توسط مردم برچیده شد و بعد از آن ، یک دموکراسی با موافقت اسپارت در آتن شکل گرفت ولی به شرط دادن عفو عمومی به دشمنانش (اشراف سابق) تا آن ها را مورد تعقیب و آزار قرار ندهد . مردم به سقراط بد بین بودند ؛ چون عده ای از اشراف ، شاگردان سابق او بوده و مردم اشراف را بد و توطئه گر و عامل فساد دین و جامعه و همچنین عامل شکست و توطئه علیه آتن در جنگ های پیشین می دانستند . لذا سقراط را به بهانه های واهی به دادگاه کشانیدند .

اتفاقا محاکمه ی سقراط کاملاً سیاسی بود. این دیگه اظهر من الشمس است عزیز

دوست گرامی. سیاست درمعنای قدیم، در دنیای قدیم،خصوصا در یونان باستان،کاملا معنا و سرشت و منطق جداگانه‌ای از امروز داشت. سیاست درمعنای قدیم،همه امور زندگی اجتماعی، از جزیی ترین تا کلی ترین روابط، از بین دونفر گرفته، تا اموری مثل محاکمه اشخاص، که محاکمه سقراط نمونه ای از آن بود. نفس محاکمه متهمان، صرف‌نظر از جرمی ک مرتکب شده بود، امری مربوط به جمع، و لذا امری سیاسی قلمداد میشد. بقول استاد طباطبایی، یکی از دلایل گژفهمی ما از امور جامعه‌شناسی و سیاست، عدم آشنایی ما با "تاریخ تحول مفاهیم علوم انسانی" هست. هر مفهوم و واژه‌ای، در سیر تاریخ و زمان، معنای دگرگونی پیدامیکند.

بر تقابل فلسفه با سیاست تاکید شد

سلام و درود جلسه دوم ضبط نشده اما جلسات بعدی به زودی قرار می‌گیرند.

با سلام خدمت دوست عزیزم در ابتدا ترجیحی نمی دهم به همه انتقاد های شما پاسخ بدم چون در این جایگاه نیستم... اما فقط در یک مورد، به سقراط معلم اول گفته می شود در فلسفه... با داشتن کمی مطالعات فلسفی خواهید دانست که سقراط و روش بستری را فراهم آورد که فلسفه به علم تبدیل شود و و شاگردان او چون افلاطون و سپس شاگرد افلاطون، ارسطو ادامه دهنده مسیری بودند که سقراط آن را بنا نهاده بود. و این رو هم باید دانست که سقراط به دلیل اهمیت دادن به مردم و توده، روشنگری را وظیفه خود می دانست و همینطور برای نظرات دیگران بسیار ارزش قائل بود. جز این بود هر عصر در کوچه ها راه نمی افتاد و با مردم خرده پا بحث نمی کرد... درست است که دموکراسی و آرای مردم زمان سقراط علت مرگش بود ولیکن می توانست با پس گرفتن سخنان خود قائله را تمام کند ولیکن ارزشی که او برای روشن کردن حقیقت بر مردم قائل بود به سقراط اجازه نداد که از سخنان خود بر گردد پس به نوعی مرگ او برای مردم بود.

سلام بر شما دوست عزيز برأي من بسيار جالب بود كه شما انها لا شنيدن سخنراني اول تا اين اندازه توانستيد كسي رو كه تمام طول زندگيش فلسفيده رو به باد انتقاد گرفتيد من تقريبا به ٤٠ تا إز أين سخنرانيها گوش دادم وچيزي جز بيان اعتقادات گوناگون چيني نشنيده أم كه نشان إز جهتگيري اين استاد باشه مگر جايي كه اعتقاد هودسون رو بيان ميكنند بنابراين بنظرمن زماني كه انسان در مورد منظومه فكري إنسان ديگري اطلاع كافي نداشته باشه بهتره خويشتندار باشه و معلومات خودش رو بررسي كنه.

طنز تلخ آن است که مدرس بدون تفکر (لیبرالی) می خواهیم. یا سرش را ببریم یا پایش را تا قدش به اندازه ی تخت ذهن مسئله دار ما شود.