سنگنوشتههای صفایی با بیش از چهل هزار نمونه شناساییشده در جنوب سوریه، شمال عربستان و شرق اردن، از مهمترین منابع دستاول برای شناخت زبان، فرهنگ، باورهای دینی و زندگی روزمره عربهای پیش از اسلام به شمار میروند. مطالعه این متون میتواند تصویری مستقلتر از منابع متأخر دوره اسلامی در اختیار پژوهشگران قرار دهد و به فهم دقیقتر زمینه تاریخی و فرهنگی ظهور قرآن کمک کند.
در این کارگاه، شرکتکنندگان با خط صفایی، گونههای آن و منابع دیجیتال مرتبط آشنا میشوند و سپس مباحثی چون واجشناسی، ساختواژه اسم و فعل، نحو، نسبنامهها و قبایل عربی، جنگها و منازعات، مناسک، خدایان و جهانبینی بازتابیافته در کتیبهها را بررسی خواهند کرد. بخشی از دوره نیز به کاربرد سنگنوشتههای صفایی در مطالعات قرآنی اختصاص دارد.
ساختار دوره بهصورت کارگاهی طراحی شده است تا شرکتکنندگان علاوه بر کسب دانش نظری، بهتدریج توانایی خواندن، آوانویسی، ترجمه و تحلیل متون صفایی را به دست آورند. آشنایی با گویش عربی این کتیبهها، که در عین نزدیکی به عربی کلاسیک تفاوتهای دستوری، واژگانی و آوایی مهمی با آن دارد، برای مطالعه تاریخ تحول زبان عربی نیز اهمیت ویژهای دارد.
این دوره برای دانشجویان و پژوهشگران مطالعات قرآنی، زبان و ادبیات عرب، تاریخ اسلام، باستانشناسی، مطالعات ادیان، زبانشناسی و زبانهای سامی و نیز علاقهمندان به تاریخ عربستان باستان و کتیبهشناسی مناسب است. شرکت در آن فرصتی فراهم میکند تا پژوهشگران علوم انسانی مستقیماً با یکی از غنیترین پیکرههای نوشتاری عربیِ پیشااسلامی کار کنند.
تهران
بزرگراه کردستان- نبش خیابان دکتر صادق آئینه وند (64 غربی)