چه اشکالاتی/سوالاتی بر سر گزارهی «من ایمان دارم» وجود دارد؟
✍️مصطفی ملکیان
۱. چه ضرورتی بر ایمان آوردن است؟
چرا باید ایمان آورد؟ مگر زندگی بدون ایمان کمیتش لنگ است؟ خیلیها بدون ایمان زندگی خوب و خوشی دارند. آیا ضرورت اخلاقی بر ایمان آوردن داریم؟ آیا ضرورت مصلحتاندیشانه بر ایمان آوردن داریم؟
۲. ایمان آوردن یعنی چه؟
آیا ایمان آوردن یک فعل است یا یک انفعال؟ آیا در ایمانآوری فاعلیت داریم یا منفعل هستیم؟ یعنی کنشی انجام میدهم که اسم آن ایمان است، یا پذیرشی نسبت به یک کنش انجام میدهم که اسم آن ایمان است؟
۳. این ایمان فوقِ معرفت است یا دونِ معرفت؟
وقتی من ایمان دارم، یعنی کمتر از کسی است که میداند یا بیشتر؟ یعنی وقتی من ایمان دارم که «الف، ب است»، این بالاتر از آگاهی و علمِ کسی است که میداند «الف، ب است» یا کمتر از آن؟
۴. متعلقِ ایمان را چه کسی تعیین میکند؟
بر فرض که ایمان آوردن ضرورت دارد، به چه چیزی باید ایمان بیاورم؟ به چه چیزهایی؟ باید به گزارهها ایمان بیاورم یا به موجودات؟ باید بگویم «من به خدا ایمان دارم» یا «من به گزارهی «خدا وجود دارد» ایمان دارم»؟
۵. کارکرد ایمان در زندگی من چیست که مرا متفاوت میکند با بیایمانی؟
یعنی کسانی که در زندگی ایمان دارند، چه تمایزاتی با کسانی دارند که زندگیشان بدون ایمان است؟
➖برشی از سخنرانی در جلسهی رونمایی کتاب پرسشهای ایمان، اثر پیتر برگر
۱. چه ضرورتی بر ایمان آوردن است؟
چرا باید ایمان آورد؟ مگر زندگی بدون ایمان کمیتش لنگ است؟ خیلیها بدون ایمان زندگی خوب و خوشی دارند. آیا ضرورت اخلاقی بر ایمان آوردن داریم؟ آیا ضرورت مصلحتاندیشانه بر ایمان آوردن داریم؟
۲. ایمان آوردن یعنی چه؟
آیا ایمان آوردن یک فعل است یا یک انفعال؟ آیا در ایمانآوری فاعلیت داریم یا منفعل هستیم؟ یعنی کنشی انجام میدهم که اسم آن ایمان است، یا پذیرشی نسبت به یک کنش انجام میدهم که اسم آن ایمان است؟
۳. این ایمان فوقِ معرفت است یا دونِ معرفت؟
وقتی من ایمان دارم، یعنی کمتر از کسی است که میداند یا بیشتر؟ یعنی وقتی من ایمان دارم که «الف، ب است»، این بالاتر از آگاهی و علمِ کسی است که میداند «الف، ب است» یا کمتر از آن؟
۴. متعلقِ ایمان را چه کسی تعیین میکند؟
بر فرض که ایمان آوردن ضرورت دارد، به چه چیزی باید ایمان بیاورم؟ به چه چیزهایی؟ باید به گزارهها ایمان بیاورم یا به موجودات؟ باید بگویم «من به خدا ایمان دارم» یا «من به گزارهی «خدا وجود دارد» ایمان دارم»؟
۵. کارکرد ایمان در زندگی من چیست که مرا متفاوت میکند با بیایمانی؟
یعنی کسانی که در زندگی ایمان دارند، چه تمایزاتی با کسانی دارند که زندگیشان بدون ایمان است؟
➖برشی از سخنرانی در جلسهی رونمایی کتاب پرسشهای ایمان، اثر پیتر برگر