اندیشهفلسفهخردگفتگوحکمتمعناپرسشفرهنگ
جامعه شناسی
سارا شریعتی: چرا باید علوم انسانی بخوانیم؟
سارا شریعتی علوم انسانی را پادزهر توتالیتاریزم و بنیادگرایی میداند که رهاییبخش از جبر محیط است. او بر ضرورت رفتن به سراغ جاهایی تأکید میکند که مال قوم و قبیلهی ما نیستند تا بتوانیم نقش پل را میان قطعات جامعه بازی کنیم.
سارا شریعتی در یک سخنرانی بهدعوت دبیرستان علوم انسانی شرفالدین، پاسخهای جالبی به این پرسش داده که «چرا باید علوم انسانی بخوانیم؟»
چرا باید علوم انسانی و علوم اجتماعی بخوانیم؟ به دلیل اینکه این علوم به ما این امکان را میدهد که ذهن پرسشگر داشته باشیم، به ما این امکان را میدهد که وضع موجود را به چالش بکشیم، به ما امکان میدهد که بهتر بفهمیم تا بهتر بتوانیم تغییر بدهیم. علوم انسانی و علوم اجتماعی در واقع یک خصلت رهاییبخش پیدا میکنند. از چه چیزی رهایی پیدا میکنیم؟ از همینی که هست؛ از دترمینیسم و تعینگرایی تام و تمام، از اینکه من زندانی طبقهام بشوم، زندانی محیطم، زندانی محلهام، زندانی تعلقاتی که آنها را نمیپسندم.
علوم اجتماعی و علوم انسانی پادزهر هرگونه توتالیتاریزم، هر نوع فاتالیزم و هر نوع بنیادگرایی هستند. همۀ تحقیقات نشان داده است که در میان کسانی که بمبگذاری کردند (در این جریانات تروریستی داعش و القاعده) کمترین سهم از آن تحصیلکردگان علوم انسانی بوده است و بیشترین سهم از آنِ مهندسان.
باید رفتن به جایی که قرار نیست برویم، سنت باشد یعنی؛ شما معلمید و باید در مدرسه باشید، ولی در مدرسه نباشید، بروید در دانشگاه؛ شما استاد دانشگاهید در دانشگاه نباشید، بروید مدرسه، بروید حوزه، بروید کافیشاپ، یا بروید حوزههای دیگری که «معمولاً» نباید بروید. جامعۀ ما به این جابهجایی احتیاج دارد. اصولاً در جهان امروز که جهان قطعهقطعه شدهای است، جهانی که به شکل پارادکسیکال هم جهانیشدن آن را یکپارچه میکند و هم در واکنش به جهانیشدن دارد قطعهقطعه میشود، اگر ما این سنت حسنۀ جابهجایی و رفتن به جایی که منتظر ما نیست را انجام ندهیم، همیشه زندانی و محصور یک قوم و قبیله باقی میمانیم، ذهنهای بسته و تنگ خواهیم داشت.
ضرورت دارد بهعنوان یک وظیفه برویم به سراغ جاهایی که مال قوم و قبیله و همفکر ما نیستند. برویم آنجا غافلگیر شویم، عصبانی شویم، شوکه شویم و بعد تأثیر بگذاریم و تأثیر بپذیریم. این به نظرم سنت مهمی در جامعۀ ایران است. برای اینکه بتوانیم انسجام دوباره را حفظ کنیم مجبوریم که قطعات این مجمعالجزایر نامتحد را یک جوری به هم پیوند بزنیم و نقش پل را بازی کنیم.
.
.
صوت سخنرانی «چرا باید علوم انسانی بخوانیم»
.
.
سخنرانی سارا شریعتی در نشست «چرا باید علوم انسانی بخوانیم» - ۱۱اردیبهشت۹۶
.
.
گفتگو دربارهی این مطلب۰ دیدگاه
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ نخستین صدا، صدای شما باشد.