اندیشهفلسفهخردگفتگوحکمتمعناپرسشفرهنگ
فلسفه
نسبتسنجی خودآیینی معرفتی با گواهی؛ پیشنهادی آشتیجویانه
آیا اعتماد به سخن دیگران با خودآیینی ناسازگار است؟ رجوع سنجیده به آرای دیگران میتواند جزئی از همان عقلانیت باشد؛ خوانشی آشتیجویانه میان خودآیینی و گواهی که جایگاه بنیادین آن را توضیح میدهد.
امید کشمیری
نویسندهآیا اعتماد به سخن دیگران نشانهای از ناپختگی معرفتی است؟ اگر خودآیینی فضیلت و الزامی عقلانی است، «گواهی دیگران» در نظام باورهای انسان چه جایگاهی دارد؟
مقالهای با عنوان «نسبتسنجی خودآیینی و گواهی؛ پیشنهادی آشتیجویانه» نوشته امید کشمیری و با همکاری محمدرضا امینی به این مهم می پردازد. این مقاله به یکی از تنشهای مهم در معرفتشناسی معاصر میپردازد: نسبت میان خودآیینی و اتکا به آرای دیگران. طبق برخی قرائتهای جاافتاده، اعتماد به سخن دیگران را نوعی تعبد و ناسازگار با شأن انسان خودآیین دانسته و از این طریق، نقش گواهی در شکلگیری معارف موجّه را زیر سؤال میبرند.
با بررسی دقیق این دیدگاهها مقاله نشان میدهد که این تقابل لزوماً واقعی نیست. استدلال میشود که نقدهای مبتنی بر خودآیینی برای نفی اعتبار گواهی کافی نیست و رجوع سنجیده به آرای دیگران میتواند جزئی از همان عقلانیت و خودآیینی باشد که مورد حمایت قرار میگیرد و میتوان خوانشی آشتیجویانه میان این دو مهم ارائه داد که هم ارزش خودآیینی را حفظ کند و هم جایگاه بنیادین گواهی را در زیست معرفتی انسان توضیح دهد.
.
گفتگو دربارهی این مطلب۰ دیدگاه
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ نخستین صدا، صدای شما باشد.