زندگی و اندیشه
الکساندر گوتلیب باومگارتن فیلسوف آلمانی قرن هجدهم و بنیان‌گذار زیبایی‌شناسی به‌عنوان رشته‌ای مستقل در فلسفه است. او با تعریف زیبایی‌شناسی به‌عنوان «علم شناخت حسی» این حوزه را از منطق و متافیزیک متمایز کرد و تأثیر مهمی بر کانت و فلسفۀ بعدی گذاشت.
الکساندر گوتلیب باومگارتن در ۱۷ ژوئیه ۱۷۱۴ در برلین زاده شد. او در خانواده‌ای مذهبی و تحت تأثیر سنت پیتیسم پرورش یافت و در دانشگاه هاله فلسفه و الهیات خواند. باومگارتن تحت تأثیر لایب‌نیتس و کریستیان ولف قرار گرفت و در ۱۷۳۵ با رسالۀ «تأملات فلسفی دربارۀ برخی مسائل مربوط به شعر» مدرک کارشناسی ارشد گرفت. در این اثر برای نخستین بار اصطلاح «استتیک» (Aesthetica) را به‌معنای علم شناخت حسی معرفی کرد.
او از ۱۷۳۷ در هاله تدریس کرد و در ۱۷۴۰ به‌عنوان استاد فلسفه به دانشگاه فرانکفورت آن در اودر رفت و تا پایان عمر در آنجا ماند. مهم‌ترین اثر او «استتیکا» (Aesthetica) در دو جلد (۱۷۵۰–۱۷۵۸) است که در آن زیبایی‌شناسی را به‌عنوان علم کمال شناخت حسی تعریف می‌کند و آن را از منطق (علم شناخت عقلی) متمایز می‌سازد. باومگارتن همچنین آثاری در متافیزیک، اخلاق و منطق نوشت که از جمله «متافیزیکا» (۱۷۳۹) بعدها مورد استفادۀ کانت در تدریس قرار گرفت.
باومگارتن در ۲۶ مه ۱۷۶۲ در فرانکفورت آن در اودر درگذشت. او با جدا ساختن زیبایی‌شناسی به‌عنوان رشته‌ای مستقل، راه را برای تحولات بعدی در فلسفۀ هنر و زیبایی‌شناسی آلمانی، از جمله نزد کانت و هگل، هموار کرد.
