هنوز وقتی دفتر کاهی می‌بینم، هوس می‌کنم داستان بنویسم.
زندگی و اندیشه
علی‌محمد افغانی رمان‌نویس ایرانی و از چهره‌های مهم ادبیات واقع‌گرای معاصر فارسی است که بیش از همه با رمان «شوهر آهوخانم» شناخته می‌شود. آثار او با تمرکز بر زندگی مردم، روابط خانوادگی و تحولات اجتماعی و تاریخی ایران، جایگاهی مهم در رمان اجتماعی فارسی یافته‌اند.
علی‌محمد افغانی در ۱۱ دی ۱۳۰۳ در کرمانشاه به دنیا آمد. تحصیلات متوسطه را در کرمانشاه گذراند و سپس وارد دانشکدهٔ افسری شد. او در دههٔ ۱۳۳۰، به سبب عضویت در سازمان افسران حزب توده بازداشت شد و چند سالی را در زندان گذراند. دورهٔ زندان با شکل‌گیری مهم‌ترین اثر ادبی او، رمان «شوهر آهوخانم»، پیوند دارد.
«شوهر آهوخانم» در سال ۱۳۴۰ منتشر شد. افغانی، پس از آنکه ناشران از پذیرش رمان بلند نویسنده‌ای ناشناخته خودداری کردند، کتاب را با هزینهٔ شخصی منتشر کرد. این اثر پس از انتشار با استقبال گستردهٔ مخاطبان و اهل ادبیات روبه‌رو شد و نام او را در ادبیات داستانی معاصر ایران مطرح کرد. رمان با تمرکز بر مناسبات خانوادگی و اجتماعی، به‌ویژه موقعیت زنان، تصویری واقع‌گرایانه از جامعهٔ ایران ارائه می‌دهد.
افغانی پس از آن رمان‌های دیگری نوشت که «شادکامان درهٔ قره‌سو»، «سیندخت»، «بافته‌های رنج» و «دکتر بکتاش» از جملهٔ آن‌ها هستند. شخصیت‌های آثار او غالباً در متن رویدادها و مناسبات تاریخی و اجتماعی معاصر قرار می‌گیرند و زندگی فردی و خانوادگی آنان با مسائل گسترده‌تر جامعه پیوند می‌خورد. واقع‌گرایی اجتماعی از ویژگی‌های شاخص داستان‌نویسی اوست.
جایگاه علی‌محمد افغانی در ادبیات معاصر فارسی بیش از هر چیز به سهم او در گسترش رمان اجتماعی و واقع‌گرا مربوط است. «شوهر آهوخانم» همچنان شناخته‌شده‌ترین اثر او و یکی از رمان‌های مهم ادبیات داستانی معاصر ایران به شمار می‌رود.