
حمید پارسانیا (زاده ۱۳۳۷) فیلسوف، جامعهشناس و مدرس حوزه و دانشگاه است که از شاگردان برجسته آیتالله جوادی آملی بهشمار میآید. او عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و از چهرههای فعال در تبیین حکمت متعالیه و پیوند آن با علوم اجتماعی است. آثار او در حوزه انسانشناسی اسلامی، علم دینی و نقد مدرنیته شناخته شدهاند.
حمید پارسانیا در سال ۱۳۳۷ در مشهد زاده شد. او تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته جامعهشناسی دانشگاه تهران به پایان رساند و همزمان تحصیلات حوزوی را در قم تا سطوح عالی ادامه داد. فقه و اصول را نزد اساتیدی چون میرزا هاشم آملی، فاضل لنکرانی و وحید خراسانی، و فلسفه و عرفان را عمدتاً نزد آیتالله جوادی آملی و حسنزاده آملی آموخت.
پارسانیا سالها به تنظیم و تدوین آثار فلسفی جوادی آملی پرداخته است؛ از جمله شرح اسفار (رحیق مختوم) و دیگر متون حکمی. نظام فکری او بر پایه حکمت متعالیه صدرایی شکل گرفته و بر هماهنگی عقل برهانی، وحی قرآنی و شهود عرفانی تأکید دارد. او معتقد است این سه منبع در طول یکدیگرند و قرآن کریم جایگاه محوری در نظام معرفتی دارد.
از آثار مهم او میتوان به «هستی و هبوط»، «حدیث پیمانه»، «عرفان و سیاست»، «سنت، ایدئولوژی، علم» و «علم و فلسفه» اشاره کرد. پارسانیا در حوزه علوم اجتماعی نیز به نقد رویکردهای سکولار و تلاش برای تأسیس جامعهشناسی اسلامی پرداخته است. او عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، استاد پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و پیشتر ریاست دانشگاه باقرالعلوم را بر عهده داشته است.