طاهره شیخ الاسلام

طاهره شیخ‌الاسلام در سال ۱۳۲۶ متولد شد. او دارای مدرک لیسانس و فوق‌لیسانس در رشته اگرونومی از دانشگاه تهران است و پیش‌تر عضو هیئت علمی دانشگاه ارومیه بوده است. پس از سال‌ها تدریس، در سال ۱۳۹۲ برای ادامه تحصیل به استرالیا رفت. از بدو ورود، تفاوت‌های چشمگیر فرهنگی میان جامعه ایران و کشور میزبان توجه او را جلب کرد. وی به این نتیجه رسید که یکی از کلیدی‌ترین عوامل عقب‌ماندگی ایران، ارزش‌های منفی و باورهای ضعیفی است که در فرهنگ عمومی و ذهنیت بسیاری از ایرانیان جای گرفته است. از نظر او، حتی اگر تمام مردم ایران دکترا بگیرند، بدون تغییر این الگوهای فرهنگی، وضعیت جامعه بهبود نخواهد یافت. به همین دلیل تحصیل را رها کرد و تمام تلاش خود را معطوف به پژوهش و نگارش درباره مشکلات فرهنگی جامعه کرد.

حاصل این کوشش‌ها دو کتاب و ده‌ها مقاله در مطبوعات و سایت‌های داخل و خارج از کشور بود. کتاب نخست او با عنوان «ما چرا چنین شدیم» در سال ۲۰۰۰ در سیدنی استرالیا منتشر شد و واکنش‌های تندی برانگیخت. این واکنش‌ها زمینه‌ساز نگارش کتاب دوم او با نام «در اسارت فرهنگ» شد که در سال ۱۳۹۵ در ایران به چاپ رسید. در این اثر، شیخ‌الاسلام ریشه‌های خلق‌وخو، آداب و عادات ایرانیان را در حوزه‌هایی چون ترس، فقر، تبعیض و مقایسه بررسی می‌کند و فرهنگ سلطه‌گری و سلطه‌پذیری را محور اصلی مشکلات می‌داند. او معتقد است بسیاری از گفتارها، رفتارها و رسوم کهن باید همچون اشیای باستانی به موزه سپرده شوند.

مقالات متعدد او موضوعاتی مانند دروغگویی ایرانیان، تبعیض جنسی، تقلید و دنباله‌روی، مظلوم‌نمایی، موانع نقد سازنده، غرب‌ستایی و غرب‌ستیزی، و تقابل فرهنگ‌ها در مهاجرت را پوشش می‌دهد. شیخ‌الاسلام فعالیت‌های فرهنگی خود را از طریق کانال تلگرامی «در اسارت فرهنگ» و سایت مرتبط ادامه می‌دهد و بر ضرورت بازاندیشی در الگوهای فرهنگی برای پیشرفت اجتماعی تأکید دارد.