اندیشهفلسفهخردگفتگوحکمتمعناپرسشفرهنگ
دیدگاههای شادروان داود فیرحی درباره نسبت فقه و اخلاق در نشست «روشنفکری دینی و فقه» بررسی و نقد شد. محور نشست پرسشهایی از جایگاه دموکراسی و منبع ارزشها تا رابطه دین و اخلاق بود.

در نشست «روشنفکری دینی و فقه» دیدگاه شادروان دکتر داود فیرحی[1] در خصوص موضع روشنفکران دینی دربارۀ نسبت فقه و اخلاق مطرح شد و از سوی حاضران مورد بررسی و نقد قرار گرفت. این نقدها عمدتا در خصوص مدعیاتی بود که در قالب پاسخ به سوالات زیر صورت گرفت:
1- آیا روشنفکران دینی ما، میخواهند دین را از سنت جدا کنند؟ یا برآنند که اخلاق را جایگزین فقه کنند؟
2- چرا روشنفکران دینی دموکراسی را بر حکومت دیکتاتوری یا اقتدار گرا ترجیح میدهند؟ آیا این یک سؤال اخلاقی است و برخی به فقه مراجعه میکنند تا توجیهی به سود آن سؤال اخلاقی پیدا کنند؟ یا سؤالی فقهی است؟
3- آیا میتوان بین ارزشهایی مقبول مانند دموکراسی، حقوق بشر و حق تعیین سرنوشت و ... - از یک طرف - و خوانشی خاص از فقه که با آن ارزشها نامتناسب است، - از طرف دیگر - آشتی برقرار کرد؟ اساسا دلیل مقبولیت این ارزشها چیست و این ارزشها، ارزش بودن خود را از کجا اخذ میکنند؟ از سیاست؟ ازحقوق؟ ازاخلاق؟ یا دین؟
4- برای حل این ناسازگاریها آیا باید به همان منابع سنتی و با همان روش سنتی رجوع کرد؟ یا باید به اخلاق و حقوق مدرن و با روشهایی نه لزوما سنتی رجوع نمود؟
5- جایگاه و اهمیت حسن و قبح عقلی و شرعی در این بحث کجاست؟ ورابطه دین و اخلاق چگونه است؟
6- برخی از مهمترین این پرسشها که مرکز ثقل نزاع بین اشاعره و معتزله نیز بوده است، مبتنی بر پاسخ به این پرسش مهم است که آیا ارزشها و احکام و هنجارهای اخلاقی ازاراده تشریعی خداوند سرچشمه میگیرند؟ یا از شهودهای اخلاقی؟ وجدان اخلاقی، یا حس و تجربه اخلاقی؟ و یا ترکیبی از اینها؟
[1] موسسه فرهنگی صدانت با اندوه، تأسف و تأثر فراوان، درگذشت روحانی وارسته و اندیشمند روشنفکر و روشناندیش، استاد دکتر داود فیرحی را به جامعه علمی و عموم دوستداران و علاقمندان به زلال فکر و جاری قلمش تسلیت عرض میکند.
.
.
.
.
با حضور شادروان داود فیرحی، محمدمهدی مجاهدی، ابوالقاسم فنائی، سید علی میرموسوی، محمود شفیعی، یوسف خانمحمدی و سید صادق حقیقت
دانشگاه مفید؛ چهارشنبه ۲۱ خرداد ۱۳۹۹
.
.
گفتگو دربارهی این مطلب۰ دیدگاه
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ نخستین صدا، صدای شما باشد.