
زبانشناسی، فرهنگنویسی، ادبیات فارسیایرانی۱۸۷۹–۱۹۵۶
«هر ملتی که زبان خود را نگاه ندارد، استقلال فکری خود را از دست میدهد.»
علیاکبر دهخدا نویسنده، روزنامهنگار، زبانشناس و فرهنگنویس برجسته ایرانی بود که بیش از همه بهخاطر تألیف «لغتنامه دهخدا» شناخته میشود. او از چهرههای مؤثر جنبش مشروطه ایران بود و با آثار ادبی، پژوهشی و مطبوعاتی خود نقش مهمی در تحول نثر فارسی معاصر ایفا کرد.
علیاکبر دهخدا در سال ۱۲۵۷ خورشیدی در تهران به دنیا آمد. او پس از تحصیل علوم قدیم و جدید، به فعالیتهای فرهنگی و سیاسی روی آورد و در دوره مشروطه با روزنامه «صور اسرافیل» همکاری کرد. نوشتههای طنزآمیز او با امضای «دخو» در ستون مشهور «چرند و پرند» از نخستین نمونههای برجسته نثر طنز اجتماعی در زبان فارسی به شمار میرود.
پس از پیروزی مشروطه و تحولات سیاسی پس از آن، دهخدا مدتی در عرصه سیاست نیز فعال بود و به نمایندگی مجلس شورای ملی رسید. او بعدها بیشتر وقت خود را صرف پژوهشهای زبانی و ادبی کرد و به گردآوری و تدوین یکی از بزرگترین آثار فرهنگنویسی زبان فارسی پرداخت.
مهمترین اثر دهخدا «لغتنامه دهخدا» است که حاصل دههها پژوهش او و همکارانش درباره واژگان، اصطلاحات، اعلام و متون فارسی است. این اثر یکی از بزرگترین منابع واژهشناسی و فرهنگنویسی فارسی محسوب میشود. دهخدا همچنین در تصحیح متون، پژوهشهای ادبی و آموزش زبان فارسی فعالیت داشت و تأثیر ماندگاری بر مطالعات زبان و ادبیات فارسی گذاشت.
دهخدا در سالهای پایانی عمر ریاست مدرسه عالی علوم سیاسی و سپس دانشکده حقوق دانشگاه تهران را بر عهده داشت و در ۱۸ اسفند ۱۳۳۴ خورشیدی در تهران درگذشت.
هنوز مطلبی برای این اندیشمند ثبت نشده است.