هنری سیجویک

هنری سیجویک (۱۸۳۸–۱۹۰۰) فیلسوف و اقتصاددان انگلیسی و استاد فلسفه اخلاق (Knightbridge Professor) در دانشگاه کمبریج بود. او در بستر فکری عصر ویکتوریا رشد یافت و علاوه بر فعالیت‌های علمی گسترده، از پیشگامان جنبش‌های اجتماعی، به‌ویژه دفاع از آموزش عالی زنان و بنیان‌گذاران کالج نیونهام در کمبریج به شمار می‌رفت.

شاهکار بی‌بدیل سیجویک، کتاب «روش‌های اخلاق» (The Methods of Ethics - ۱۸۷۴) است که جرج ادوارد مور و جان رولز آن را برترین اثر تحلیلی در حوزه فلسفه اخلاق به زبان انگلیسی دانسته‌اند. سیجویک در این اثر سه روش اصلیِ استدلال اخلاقی را مورد بررسی قرار می‌دهد: خودگرایی rational egoism، شهودگرایی intuitionism، و سودگرایی همگانی utilitarianism. او کوشید سازگاری عقلانی میان شهودهای اخلاقی و سودگرایی جرمی بنتام و جان استوارت میل ایجاد کند، اما در نهایت به «دوگانگی عقل عملی» (تعارض لاینحل میان نفع شخصی عقلانی و نفع همگانی) اذعان کرد.

سیجویک علاوه بر اخلاق، در زمینه اقتصاد سیاسی و فلسفه سیاست نیز آثاری تأثیرگذار نگاشت؛ از جمله «اصول اقتصاد سیاسی» و «عناصر سیاست». روش دقیق، منتقدانه و عاری از جزم‌اندیشی او در تحلیل قضایای اخلاقی، راه را برای شکل‌گیری فلسفه اخلاق تحلیلی در قرن بیستم هموار ساخت.