«تفاوت میان علم و دین در این است که علم آزادانه اعتراف میکند آنچه را که نمیداند، نمیداند؛ در حالی که دین دقیقاً ادعای دانستن همان چیزهایی را دارد که نمیداند.»
سم هریس (متولد ۱۹۶۷) نویسنده، فیلسوف و عصبپژوه آمریکایی و یکی از چهرههای برجستهٔ جنبش «الحاد جدید» است. او با نگارش کتابهایی در زمینه نقد دین، اراده آزاد، اخلاق بر پایه علم و مراقبه شناخته میشود. آثار او تأثیر چشمگیری بر مباحثات معاصر پیرامون نسبت میان عقلانیت، دین، ذهن و علم داشته است.
سم هریس در سال ۱۹۶۷ در لسآنجلس متولد شد. او تحصیلات خود را در رشته فلسفه در دانشگاه استنفورد آغاز کرد، اما برای مطالعه و تجربه عمیقتر مراقبه و سنتهای شرقی در هند و نپال، مدتی تحصیل را رها کرد. او سپس به استنفورد بازگشت و مدرک کارشناسی فلسفه را دریافت کرد و در ادامه، دکترای عصبشناسی خود را از دانشگاه کالیفرنیا، لسآنجلس (UCLA) اخذ نمود. پژوهشهای دانشگاهی او بیشتر بر بررسی تصاویر اسکن مغزی در هنگام باور، شک و انکار متمرکز بوده است.
نخستین کتاب او با عنوان *پایان ایمان* (۲۰۰۴) که در واکنش به حوادث ۱۱ سپتامبر نوشته شد، با استقبال گستردهای مواجه گردید و جایزه آکادمی PEN را دریافت کرد. این اثر در کنار کتابهای بعدی او، هریس را در کنار چهرههایی چون ریچارد داوکینز، کریستوفر هیچنز و دانیل دنت به عنوان یکی از «چهار سوارکار الحاد جدید» مطرح ساخت.
هریس در آثار بعدی خود به موضوعات بنیادین فلسفه منطبق بر یافتههای علمی پرداخت. او در کتاب *چشمانداز اخلاقی* (۲۰۱۰) استدلال میکند که علم میتواند ارزشهای انسانی را تعیین کند و اخلاق مقولهای ناظر بر رفاه موجودات آگاه است. همچنین در کتاب *اراده آزاد* (۲۰۱۲)، بنیادهای باور سنتی به اراده آزاد انسانی را رد کرده و آن را بر اساس علیت و عصبشناسی یک توهم میداند. او در کتاب *بیدار شدن* (۲۰۱۴) به بررسی این مسئله میپردازد که تجربیات عمیق ذهنی و معنویت بدون نیاز به باورهای دینی و بر پایه کاوش در ساختار آگاهی امکانپذیر است.