أحاديث مصطفى ملكيان المثيرة للجدل حول ثقافة الحضارة الإيرانية

یونان و رم مورد تهاجم مغول و عرب قرار نگرفت درضمن آثار اشکانیان توسط ساسانیان نابود شد وهمینطور آثار هخامنشی توسط اسکندر و در ادامه توسط سلسله های مختلف مصالح این آثار به یغما رفت اعراب با ایرانیان دشمنی بدی داشتند ببینید چه بلایی سر شعر گور یا استخر آورده اند درضمن اگر جغرافیای زمان قاجار ما نیز حفظ میشد الان آثار باستانی ماهم کم نبود

استاد نگفته ایران هیچ تمدنی نداشته بلکه عرض کرده نسبت به یونان باستان از لحاظ میراث فکری ضعیف بوده که این اظهر من الشمس است. کجایند طالس آناکسیمنس آناکسیماندروس هراکلیتوس فیاغورث سقراط و ....

ازین اشتباهات زیاد اتفاق می افتد که ایران یا ملت های دیگر را با یونان باستان مقایسه می کنند. یونانیان با هیچ ملتی در همان تاریخ قابل مقایسه نیستند و اگر کسی میخواهد ارزش کار یونانیان را نشان دهد بدترین کار مقایسه با دیگر ملت هاست ازین جهت که می خواهد ملت های دیگر را به جهت نداشتن چنان ویژگی هایی سرزنش کند، البته اقای ملکیان که فلسفه اش خودسرزنشگری ملی_فرهنگی لست، چنین رویکردی بعید نیست. همانطور که پریکلس سیاستمدار یونانی گفته است آتن الگویی است برای همه یونان و یونان الگویی است برای همه ملت های جهان. بعد از اذعان به این حقیقت که یونان به لحاظ دستاوردهای علمی، فلسفی، سیاسی و ادبی، یگانه است، ما می توانیم به دست اوردهای ملی و وطنی خود بپردازیم. ایران باستان در میان چند تمدن باستان بزرگ( چین، هند، بین النهرین، مصر و روم و...) دست اوردهای شگرفی داشته است و این را هم باید پاس داشت و هم از آموخت و الهام گرفت. بله اگر دست اوردهای دیگر تمدن ها را با یونان مقایسه کنیم چنین می نماید که چیزی نیست، اما چنین مقایسه ای خطاست، یونانیان از بسیاری جهات مدرن و امروزین می اندیشیده اند و این شگفت آور است آنها در آن زمان دست اوردهای قلمی بیشماری داشته اند. اما همان ها متعلق به تمامی بشریت است و تنها متعلق به یونان نیست. در همان زمان به شهادت آثار قلمی و باستان شناسی باقی مانده فرهنگ مردم ایران به اندازه خود هم بسیار والابوده و آراسته به فرهنگ و ثروت و علم و دانش و اخلاق و حکمت بوده اند. حتی شکوفایی شهرهای ایران مهاجمان اسکندری را به شگفت وا داشته است. اینکه بگوییم ایران باستان هیچ چیز نبوده است و هیچ دستاوردی نداشته است، به این معنای ضمنی است که ایرانیان وحشی و به دور از تمدن بوده اند، پس چطور شهرهای عظیم ساخته اند و آیا ساختن شهرهای بزرگ بدون فرهنگ و قانون و اخلاق و حکمت ممکن است؟ مگر تمدن به معنای تربیت و اخلاق و رفتار جمعی سازگارانه در کنار هم نیست؟ ذکر کردن اساطیر درخشان ایرانی، آثار مربوط به زرتشت و یا حکمت خسروانی که همه تقریبا پیش از دوران طلایی یونان از هومر تا ارسطو است لازم نیست چرا که همه به آن اذعان دارند. همین روحیه خردگرایانه است که به محض آشنایی و ترجمه آثار یونانی پس از اسلام است که حکیمان و دانشمندانی به ظهور می رسند که فارابی از پیشگامان آنهاست. و ایرانیان جزو اولین وارثان اندیشه یونانی می شوند. . به نظر من انکار آن به معنای با یک دست جلوی خورشید را گرفتن است.

سلام به نظرم مطالب آقای ملکیان منطقی به نظر میرسه.

سلام، دوستان من، میزان صحت و دقت در علم تاریخ بیش از سایر علوم مورد جر و بحث است. من در گفتاری مثل گفتار آقای ملکیان، جان مطلب را می نوشم، اگر هم قبول نکنم خوب نمی کنم. و قربان همه جویندگان راه! هستم. چه برسه به روندگان راهی مثل راهی که آقای ملکیان می رود. انشأالله به سلامتی

ایشون حتی نمی دونه که روم در زمان هخامنشیان وجود نداشته، اون وقت چنین اظهارنظری می کنه. والا با همه ی احترامی که براشون قائل بودم باید بگم که از یک استاد فلسفه بعیده که بدون تحقیق درباره ی مسئله ای حرف بزنه. این که ایشون مدرکی ندیدند به این دلیله که تحقیق نکردند. مدارک زیاده. مثلاً کافیه کتاب الفهرست ابن ندیم رو یک نگاهی بیاندازند ایشون تا اون آثار سترگی رو که می خوان توش پیدا کنند. یا مثلاً یه کم تاریخ معماری بخونن تا بدونند که شاهکاری به اسم گنبد، ابداع ایرانیانه. معماران و حجاران تخت جمشید خیلی هاشون ایرانی نبودند مثل الآن دوبی که معماران و سازندگانش عرب نیستند. این چه ایرادی داره؟ جز اینه که عرضه دارند و مدیریت می کنند و می سازند؟ اوستا و ارژنگ کتاب های دینی نیستند؟ هنر موسیقی یا نگارگری ما از آسمون افتاده یا یک سیر تاریخی داره؟ شاهنامه به چشم نمیاد؟ حکمت خسروانی که سهروردی رو باهاش می شناسند جزوِ فلسفه نیست؟ لااقل از دوره ی ساسانی خدا رو شکر این قدر مدرک هست که کسی نتونه بگه تمدن باشکوهی نبوده. قصد تفاخر به گذشته ندارم می خوام بگم بهتره که بدون تخصص و تحقیق حرف نزنیم و پامون رو در گلیم خودمون نگه داریم.

واقعا جای تعجبه ...... منم واقعا از دیدگاهای استاد و اون جایی که بشر کنونی به ویژه وضعیت کنونی ایران رو خوب ترسیم کردن و اخلاق رو برای این دوره تجویز میکنن و اشاره میکنن من هیچ چیز نمیخواهم و فقط این را میخواهم که یک انسان در طول زندگی ازار و اذیت جسمی هم نبیند چه برسه به روحی و.....که منم کاملا موافق و پیرو صحبت های استاد هستم..... چطور همین صحبت ها اما در عمل رو که کوروش بزرگ در سالها پیش انجام داده وجهان قبول داره رو ایشون نمیبینن ....بسیار متعجبم!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

درود. نقدو کلا زدن حرف در دوره کنونی هیچ منعی نداره.البته چه خوب که حرف و نقد درست باشه. من فقط متعجبم که استاد که تمام افکارش خوبی و نیکی کردن و دوری از ازار و اذیت است.چطور منشور کوروش بزرگ که کاملا دیدگاهای ایشون بر گرفته از همین منشور است که کوروش ۲۵۰۰ سال پیش گفته رو نمیبینه و واقعا جای تعجبه....

آقای ملکیان به صورت کاملا سطحی و غیر مستند و با کلی گویی به تاریخ و فرهنگ یک ملت حمله کرده اند. هر کس کمی هم با فرهنگ ایران آشنا باشد ادعاهای ایشان را نمی پذیرد. ایشان کل بناهای ایران پیش از اسلام را در یکی دو بنا مختصر کرده اند. چطور این همه لوح و این همه ابزار و اشیاء کوچک و بزرگ را که در تمام موزه های معتبر دنیا وجود دارد را نمی بینند. در هر کجا از قلمرو تاریخی ایران بنایی هست به واسطه قدرت فرهنگی و سیاسی اجرایی یک حکومت ایرانی است. از همه این ها که بگذریم چطور شاهنامه فردوسی که راوی تاریخ ایران باستان است بخش عمده آن را نادیده می توان گرفت؟ حرف های ایشان به همان دلیل انتقادی ادعایی خودشان یعنی نبود مدرک مردود است. ضمنا سنت کتابت در ایران کهن رونق نداشته و بخش عمده محتوایی تفکر، فرهنگ و دین ایرانیان سینه به سینه منتقل می شده است. بسیاری از حقایق تاریخی فرهنگی ایرانیان را خود غربیان از همان زمان مکتوب می کرده اند...

مرده پرستی و تاریخ پرستی و پان عارایی(یهودی) پرستی تا به کی ؟ گیرم تو را پدر بوده فاضل از فضل پدر تو را چه حاصل؟ عزیزان الان چه در چنته دارین ؟ حال و روز الانتان چگونه است ؟

متن آقای ملکیان نشون می دهد که این آقا اطلاعات چندانی در مورد تاریخ ندارد. اول اینکخ رومی ها تخت جمشید نساخته اند. دوم لینکه ایرانی ها دین داشتن.و ......

سلام.من از دوستداران ارادتمندان حضرت استاد مصطفی ملکیان هستم و دست کم 15 سال است که هرچه گفته و نوشته اند را پیگیری کرده ام.از خواندن مطلب نادرستی هم که در باره معماری پیش از اسلام فرموده اند ابدا دلگیر نشدم. چون سالهاست که در کتب و نوشته های فراوانی به روش زننده و عقده گشایانه ای از شکوه و عظمت ان زمان ها سخن به میان می امده ، و لازم است چنین نظریاتی نیز مطرح شود تا ما ایرانیان به خود امده و دست از خودستایی(حتی اگر راست باشد) برداریم. ولی با این همه مابلم به اندازه سواد خود چند نکته را گوشزد کنم. یکی اینکه معماری پیش از اسلام تنها به تخت جمشید محدود نیست. از هزاران سال پیش نمونه های ارزشمندی از معماری ایرانی برجای مانده که از آن میان می توان به بازمانده های ایلامی مانند زیگورات چغازنبیل اشاره کرد؛ که به اندازه کافی از معماری و تمدن رومی دور است که نتوان ارج آنرا کاست.سپس معماری مادها و پس از آن است که شاهکارهای هخامنشیان پدیدار می شود. از انچه بجامانده برمی اید که برای این معماری ، سه خاستگاه می توان برشمرد: معماری ارارتویان از غرب ایران، معماری آشوریان از عراق و معماری مادها.پس وابسته کردن معماری هخامنشی به رومیان چندان درست نمی آید. حتی اگر به معماری یونانیان نیز اشاره شود نیز نادرست است. از اینها مهمتر، چگونه می توان به یادگارهای معماری ساسانیان بی اعتنا بود؟ ساختمانهایی چون بسیاری از آتشکده ها، کاخ ها و کاروانسراهای ساسانی که شمارش آنها نیز زمان بر است.کجای معماری اتشکده های نیاسر، فیروزآباد و به ویژه اذرگشنسب در تکاب ، غیر ایرانی است؟ آیا کاخهای سروستان، کرخه، و به ویژه کاخ کسری در عراق ، ویژگی های غیر ایرانی دارند؟ نه. همه آنها وابسته به معماری گذشته پیش از خود هستند و در عین حال، هر کدام شاهکاری با ویژگی های بی همتا هستند.هم ویژگی های معمارانه در طراحی، و هم ویژگی های سازه ای بی همتا.کدام یک از انها نسبتی با معماری رومی دارند؟ باز هم تکرار می کنم تا عمر دارم خود را مدیون نوشته ها و سخنرانی های ارجمند حضرت استاد ملکیان می دانم.خداوندا،از عمر ما بکاه و بر عمر او بیفزا.آمین.

با اینکه بنده از آثار جناب ملکیان استفاده و بهره برده ام و از سواد ایشان در حوزه فلسفه اطلاع دارم اما بهتر بود در مورد اظهارنظر در باب تاریخ و تمدن ایران باستان با مطالعه بیشتری ورود میکردند. باوجود ازبین رفتن آثار فرهنگی و تمدنی ایران بدست یونانیان و اعراب جاهل و مغولان اما هنوز نشانه های بزرگی تمدن گذشته ایران رو میشه دید و پیدا کرد.در زمان هخامنشیان غیر از تخت جمشید، شوش و مکانهای دیگری هم بودند که غیر از معماری هنرهای دیگری رو هم داشتند و حتی خیلی قبل تر از اون در در دوره ایلام و پس از اون تمدنهایی رو در شوش و فارس و دره غلامان و سیستان و باز هم قبل تر در شهر سوخته زابل تمدنهای پیشرفته ای بودند که ظهور و بروز اونها بدون بدون سواد کافی و سطح بالای فرهنگی در زمینه های مختلف فرهنگی و هنری امکان پذیر نبوده. کتابهای زیادی در این زمینه برای مطالعه وجود داره. و این رو هم بدونیم که آثار فرهنگی و تمدنی ما در دوره های تجاوز به این کشور عزیز مثل یونانی ها و اعراب غارتگر و دزد و مغولهای وحشی ازبین رفتن.حتی در مواردی غیر از آثار، اندیشمندان ایران عزیز رو هم کشتند تا امکان بازنویسی اون آثار وجود نداشته باشه.

و اما در باب جندی شاپور، مرتضی راوندی در جلد نهم تاریخ اجتماعی ایران نوشته اند که: در اواخر قرن پنجم ميلادى... اهل تحقيق و دانش‏پژوهان (نسطوری مذهب) متفرّق شدند. ناچار عاشقان علم بار سفر بستند و با مهاجرت آنان، دو مدرسه «نصيبين» و «جندى شاپور» تأسيس گرديد... دانشوران نسطورى، مذهب آرامى را به آنجا كشيدند و اين مدرسه پس از فتح ايران به دست مسلمان‏ها، نيز باز بود.

در باب آثار فلسفی هم عرض کنم، دکتر احمد تفضلی در تاریخ ادبیات پیش از اسلام شون روی هم سه اثر رو بعنوان متون فلسفی-کلامی آورده اند و این فصل از کتاب رو اینطور آغاز کرده اند که: در این آثار افکار ایرانی غالبا با مطالب فلسفی ماخوذ از یونان تلفیق شده است که ایرانیان از دوران هخامنشیان و بعد در دوره اشکانیان، در دوره هلنیسم، با آنها آشنا بودند.

من در زمینه تاریخ صاحب نظر نیستم. بر اساس داده ها سؤال دارم؛ تولد و مرگ داریوش، بعنوان بنا کنندۀ پارسه، 550-486 پیش از میلاد و ظهور و سقوط تمدن روم باستان 753 ق.م تا 476 پس از میلاد بوده. با این وصف چطور میشه ادعای عدم وجود رومیان رو هنگام ساخت تخت جمشید کرد؟ در پرانتز عرض کنم که جناب ملکیان هم جایی قول اسوالد اسپنگلر رو نقل میکنند در باب تمدن های تاریخی، که از 8 تمدن بشری، چهارمین رو، بعد از یونان، تمدن روم قدیم و بهمراه یونان، تمدن کلاسیک گفته اند.

فرمودید یک اثر مذهبی از آن دوره نداریم ارجاع می دهم شما را که پژوهشهای پیزامون کتاب اوستا را از نظر بگذرانید

اولین مشخصه یک اندیشمند، این است که بداند در زمینه‌ای که نه دانشی دارد و نه چندان مطالعه‌ای وارد نشود. این آقا هنوز نمی‌دانند که هخامنشیان هم‌دوره نیستند با رومیان و یا ابن سینا متولد همدان نیست و البته منبع‌ها و کتاب‌های زیادی است که ایشان می‌توانند به آنها مراجعه کنند و پاسخ بسیار از پرسش‌هایی که اینجا پرسیده‌اند را بیابند ولی البته ایشان این سختی را نیز به خود نمی‌دهند. بسیار بدیهی است آدمی که پایه‌ دانش و داده هایی که اندیشه‌هایش را بر آنها بنا می‌نهد نادرست باشد نتیجه‌های نادرستی نیز می‌گیرد.

دردوره هخامنشی روم و رومی وجودنداشته اگاهی ایشااازتاریخ بسیار کم است.حق چنین اظهارنظرهایی ندارند..ضعف ایران دربعضی دوره ها به علت هجوم وحشیان وخایین بوده.