
فلسفه اجتماعی، نظریه انتقادی، اخلاقمجاری۱۹۲۹–۲۰۱۹
«زندگی روزمره، حوزهای است که در آن انسانها خود را بهعنوان موجوداتی تاریخی و اجتماعی میسازند.»
آگنس هلر فیلسوف مجاری و از برجستهترین چهرههای مکتب بوداپست و سنت نظریه انتقادی بود. او در حوزههای فلسفه اخلاق، فلسفه تاریخ، نظریه اجتماعی و مدرنیته آثار مهمی نوشت و بر نقد مارکسیسم جزمگرا و دفاع از آزادی فردی و زندگی روزمره تأکید داشت.
آگنس هلر در ۱۲ مه ۱۹۲۹ در بوداپست، مجارستان، در خانوادهای یهودی به دنیا آمد. او در دوران جوانی تجربه جنگ جهانی دوم و هولوکاست را پشت سر گذاشت؛ تجربهای که بعدها در شکلگیری دغدغههای فلسفی او درباره اخلاق، مسئولیت انسانی و امکان زندگی اخلاقی پس از فجایع تاریخی اثر گذاشت.
هلر در دانشگاه بوداپست فلسفه خواند و از شاگردان گئورگ لوکاچ، فیلسوف برجسته مارکسیست مجار، بود. او به همراه گروهی از متفکران، از جمله اعضای مکتب بوداپست، به بازخوانی انتقادی مارکسیسم پرداخت و بر جنبههای انسانگرایانه، آزادی فردی و نقش کنش انسانی در تغییر جامعه تأکید کرد.
از مهمترین آثار او میتوان به «نظریه نیازها در مارکس» (The Theory of Need in Marx)، «جامعهشناسی زندگی روزمره» (Sociology of Everyday Life)، «نظریه تاریخ» (A Theory of History) و آثار متعددش درباره اخلاق و مدرنیته اشاره کرد. هلر در آثار خود کوشید پیوند میان زندگی روزمره، انتخاب اخلاقی، آزادی و ساختارهای اجتماعی را توضیح دهد.
پس از سرکوب جنبشهای اصلاحطلبانه در مجارستان و محدود شدن فعالیتهای دانشگاهیاش، هلر در سال ۱۹۷۷ به استرالیا مهاجرت کرد و بعدها در ایالات متحده به تدریس پرداخت. او در سالهای پایانی زندگی نیز به نوشتن و سخنرانی درباره دموکراسی، اخلاق، هویت و بحرانهای جهان مدرن ادامه داد و در ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۹ درگذشت.
هنوز مطلبی برای این اندیشمند ثبت نشده است.