اندیشهفلسفهخردگفتگوحکمتمعناپرسشفرهنگ
The critiques by Saeemi and Dabbagh of Khosropanah's errors in the philosophy of language and positivism show that, instead of responding, he attempts to deflect from his scholarly weaknesses through political projection and fallacies such as mind-reading and guilt by association.

On 24 February 2018, the Shargh daily dedicated its thought page to three articles by Nasrollah Mousavian[1], Amir Saemi[2], and Kasra Panahi[3], respectively titled "Do Not Debase Speech So", "We and the Philosophical Windmills", and "The Accusation of Philosophizing", critiquing a portion of the philosophical writings of Abdolhossein Khosropanah, the head of the Iranian Institute of Philosophy and Wisdom.[4] These articles were republished on the Sedanet website. On 2 March, Sedanet published another article criticizing Khosropanah, this time by Soroush Dabbagh[5], titled "In the Land of the Short in Stature"[6]. Here, we will touch upon a portion of these critiques, which were made by Amir Saemi and Soroush Dabbagh, focusing on the criticism of three passages from Khosropanah's article titled "The Semantics of Religious Propositions".[7]
On pages 11 and 12 of his article, Khosropanah provides a report on the linguistic sciences. Among these, the eight sciences include: (1) "Grammar" (2) "Linguistics" (3) "Philosophy of Language" (4) "Analytic Philosophy or Linguistic Analysis". Then, in explaining the philosophy of language, he writes: "Third category) Philosophy of Language: The philosophy of language, like other secondary philosophies, deals with the subject matter—i.e., the general aspects of language—and reflects and investigates it using a rational method. Linguistics states the general rules of language obtained through empirical methods, and the philosophy of linguistics deals with linguistics from a second-order perspective and answers questions such as: What is linguistics? What is its definition? What is its subject matter? What sciences is it related to? By what sciences is it influenced? What sciences does it influence?" (Khosropanah, 2012: 11) Saemi, in criticizing this passage, says: "A basic familiarity with books on the philosophy of language is enough to prevent one from thinking that the subject of the philosophy of language is questions such as what linguistics is and what sciences it is related to. The philosophy of language is not the philosophy of linguistics. The philosophy of linguistics (if this subject has indeed received serious attention from philosophers) is a topic in the philosophy of science, not in the philosophy of language." Soroush Dabbagh also wrote in his critique of this passage: "The philosophy of language bears no relation to linguistics, for the former is a rational-philosophical inquiry and the latter an empirical science."
Further on in his article, Khosropanah explains the fourth category of linguistic sciences as follows: "Fourth category) Analytic Philosophy or Linguistic Analysis: Analytic philosophy, with linguistic analysis, is one of the Western philosophies introduced by the later Wittgenstein and others in opposition to logical positivism." (ibid.) Saemi here points to the conflation of a broad philosophical discipline with a specific theory in Khosropanah's words. The critique of this passage in Soroush Dabbagh's article is accompanied by more points: "The philosophy of language is not a 'counterpart' to analytic philosophy; rather, it is a branch and discipline among other fields of the analytic philosophical tradition, such as the philosophy of religion, philosophy of ethics, philosophy of art, and philosophy of mind. Nor does the philosophy of language begin with the early Wittgenstein [let alone the later Wittgenstein]; before him, Frege, Russell, and Moore pioneered this at the end of the nineteenth and beginning of the twentieth centuries, turning language into a philosophical object and theorizing about the limits and boundaries of meaningfulness, as Wittgenstein himself speaks of his debt to Frege and Russell in the preface to the 'Tractatus Logico-Philosophicus'[8]."
After this categorization, Khosropanah turns to logical positivism and writes: "The result is that, according to the view of the logical positivists, which was based on the principle of verifiability, not only most of the customary statements of philosophy, but all the common propositions in metaphysics, ethics, theology, and religion are neither true nor false, but rather meaningless and devoid of any real content or determinate meaning. The school of positivism was subjected to severe criticism by its own proponents, the later Wittgenstein and Popper. Some of the criticisms are as follows: a) Auguste Comte's evolutionary, three-stage theory has no precise historical or scientific support, and if one is lenient, it should be attributed to a specific period in the history of the European social system, and its generalization to the entire history of the world is incorrect. Moreover, today in the philosophy of science, the dependence of science on philosophy and the influence of metaphysics on scientific theories has been affirmed by philosophers of science." (ibid., 16) Both critics noted Khosropanah's conflation of logical positivism with Auguste Comte's positivism. Dabbagh also points out that Auguste Comte, who died in the mid-nineteenth century, could not possibly have been a critic of the ideas of logical positivists such as Carnap and Schlick, who gathered in the city of Vienna in the third decade of the twentieth century and, influenced by Wittgenstein's Tractatus and the empirical science of the time, discussed their philosophical reflections with one another!!; positivists who published their manifesto, "The Scientific Conception of the World,"[9] in 1931, some seventy-odd years after the death of Auguste Comte. Saemi also criticizes the final quoted sentence of Khosropanah's article and writes: "The dependence of science on philosophy—a doctrine that is highly dubious—has been accepted by whom? Why should it matter to us that someone has accepted it, and what does it have to do with the critique of positivism anyway?"
In response to these criticisms, Khosropanah takes a non-epistemic stance twice on his channel, and through mind-reading, which carries no weight on the scales of research, accuses the critics of having critiqued him through the blue-tinted glasses of politicization, and that the criticisms are raised by individuals and an opposition that does not want a revolutionary to occupy the directorship of the Institute.[10] What was expected of Khosropanah was that he would either provide an answer, if he had one, or honestly acknowledge his errors. The conclusion the critics had drawn from their set of critiques concerning a small portion of Khosropanah's written works—you yourself read the detailed tale from this summary—was that how could a person with such glaring mistakes, which perhaps would not even be made by an undergraduate student, occupy such a position?! What does this correct conclusion have to do with Khosropanah's being a revolutionary? Khosropanah, through the fallacy of "confusing motive and motivated"[11] and by means of mind-reading, tries, instead of a technical response, to shift the playing field from a scholarly discussion toward political maneuvering, and through the "red herring" fallacy[12] to divert minds from his obvious scholarly weakness. He also, by mentioning the engineering and pharmacy backgrounds of the critics, commits the "genetic fallacy"[13]; critics who, incidentally, have both studied at prestigious universities around the world and are currently teaching at the best philosophical centers in the country or are engaged in philosophical research in the field of religious studies at reputable academies worldwide. Interestingly, by mentioning the academic backgrounds of the critics, he has implicitly sought to question their competence to comment on philosophical matters, but as it happens, individuals with a background in the empirical sciences are perhaps better able to understand the relationship between the empirical sciences, philosophy, and religion than persons with a jurisprudential-theological background. Therefore, the genetic fallacy not only has not come to Khosropanah's aid, but has inadvertently pushed him into a weaker position in this non-epistemic dispute he has initiated. In short, he must know that even with a collection of fallacies, he cannot cover up his scholarly weakness, and with these obsolete tactics, he will get nowhere. He must either acknowledge his scholarly errors or, if he has a technical answer, provide it.
.
.
[1] Faculty member, Institute for Research in Analytic Philosophy, Institute for Research in Fundamental Sciences (IPM)
[2] Faculty member, Institute for Research in Analytic Philosophy, Institute for Research in Fundamental Sciences (IPM)
[3] Philosophy researcher
[4] Article links:
http://www.sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=2523&pageno=8
http://www.sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=2523&PageNO=9
http://www.sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=2523&PageNO=10
[5] Researcher, Department for the Study of Religion, University of Toronto; Visiting Scholar, Department of Middle Eastern Studies, New York University
[6] In addition to the Sedanet website, this article was also published on his Telegram channel. Dr. Soroush Dabbagh's Telegram channel address:
https://t.me/Soroushdabbagh_Official
[7] This article was published in the scientific-research quarterly Islamic Theology, Fall 2012, No. 83, pp. 9-28. Article link:
http://www.namayenarjes.com/files/31779.pdf
[8] For an introduction to the history of analytic philosophy, see for example:
Soroush Dabbagh, On Analytic Philosophy: With a Focus on Wittgenstein, London, H&S Publishing, September 2017.
[9] Scientific Worldview
[10] @khosropanah_ir
[11] Appeal to motive
On this fallacy, see:
https://www.logicallyfallacious.com/tools/lp/Bo/LogicalFallacies/9/Ad-Hominem-Circumstantial
https://en.wikipedia.org/wiki/Appeal_to_motive
[12] The red herring
For this fallacy, see:
https://www.logicallyfallacious.com/tools/lp/Bo/LogicalFallacies/150/Red-Herring
https://en.wikipedia.org/wiki/Red_herring
[13] Genetic fallacy
For this fallacy, see:
https://www.logicallyfallacious.com/tools/lp/Bo/LogicalFallacies/99/Genetic-Fallacy
https://en.wikipedia.org/wiki/Genetic_fallacy
.
.
.
.
Philosophy
Philosophy
Philosophy
Philosophy
Religion
Discussion21 comments
سلام. روزنامه شرق و امثال صدا نت چرا درباره تز آقای روحانی و آقای آخوندی ورود نمی کنند؟
ازدواج فلسفه تحلیلی + سیاست = هتاکی به اخلاق، خودنمایی، بمنظور کسب شهرت و جایگاه برای خود
" انگیزه ی اصلی آنها در به دست دادن مکتب فلسفی شان کارهای بنیادی ریمان،(۱۸) لی و هیلبرت در هندسه از یک سو و کارهای اینشتین در فیزیک از سوی دیگر است. " آیا توسل به انگیزه برای توضیح بدفهمی پوژیتیویسم قابل قبول است. در حالی که مقالات و آثار آن ها مشحون از فعالیتهای فکری در سویی است که با یک حقه سعی در پنهان و توجیه کردنش شده.
در نقل قول شما : ((ی گویند پوزیتیویست ها در جست وجوی به دست دادن یک «نقطه اتکای ارشمیدسی» برای توجیه معرفت علمی (چه تجربی و چه صوری) بوده اند)). تلاش برای نیل به گزاره های پایه، جملات پروتکل ، و ...نفی می شود. در صورتی که دوره طولانی بطور مثال بر کارنپ گذشت تا نیل به گزارش شواهد را و بر پایه آن confirmationرا تبیین کند. البته دفاع شما از پوزیتیویسم که در میان خداوندگاران مورد تحسین دلباختگان دیگران هم هفت کفن پوسانده.
" حال آن که با مراجعه به آرای ابتدایی اعضای حلقه ی وین مشخص می شود که برای آنها فلسفه ی تجربه گرا، نه تنها بنیان مستحکمی برای علوم فراهم نمی کند، بلکه هدف پوزیتیویست های منطقی از فلسفه ای که ارائه می دهند، در واقع، طرد این «لاف زنی ها» است. این فلسفه است که باید خود را با انقلابات علمی هماهنگ کند و اصول خود را در پی تغییر اصول علوم تغییر دهد. " در این صورت مشخص نیست هدف از فلسفه علم چه باید باشد.آیا فعالیتی نورماتیو و یا توصیفی. اگر توصیفی است که خوب خود دانشمندان کار را بهتر از انجام می دهند و نیازی به فلسفه علم نیست! اگر نورماتیو، که جمله بیان شدهدر این متن فوق خودبخود ردّ می شود.
آیا در فلسفه تحلیلی هم علامه هستند؟!!! وای به حال جامعه ایی که همه در همه زمینه ها علامه هستند!
ریاضیاتی نگاه کنیم یا هستند یا نیستند. اگر شق اول درست باشد که موضع شما بر خطا خواهد بود. و اگر شق دوم، خدمتتان عرض کنم که اشکالی ندارد چون با چند تا فریب و پیچیدگی در گفتار و با جلب نظر افراد متظاهر پر ادعا با کمی کپی برداری از آراء این یا آن فیلسوف تحلیلی مشکل حل می شود. مگر ما از فلاسفه تحلیلی بجز شروع بحث از مسأله این یا آن فرد سراغ داریم؟ مگر بغیر از ارائه سیلی از جزییات برای فریب دانشجوی جویای نام و چند فن روانشاختی و جامعه شناختی دیگر چه عقلانیتی، چه آزاد اندیشی از ایشان سراغ داریم. تخبختر، تفرعن، خودبرتر بینی بی پایه و اساس تصویر اجتماعی بسیاری از فلاسفه تحلیلی است.
وای تر!! به حال افرادی که برای کسب شهرت مواضع چند فیلسوف را با عدم صداقت به خورد جامعه می دهند وبرای ارضاء خوخواهی به ساحت عقلانیت و اندیشه ضربه میزندد. سرشت تقلیدی و ضد عقلانی فعالیت این جوانان و پیران از خود راضی و متوهم برای دانشجو، استاد، و جامعه روشن خواهد شد. همینطور که فلاسفه تاریخ مصرف گذشته که دیگر تکاپوی گذشته را هم برای جلب توجه نمی تونند بزنند دیگر حرفی برای گفتن ندارند.
واقعا باید گریست به حال جامعه ایی که همه ادعا علامه بودن را یدک می کشند.
سلام علیکم.کسی که با شیوه تدریس و تسلط در عرفان، کلام (جدید و قدیم)و فلسفه اسلامی استاد خسروپناه آشنا باشد و لااقل صوت های ایشان را گوش کرده باشد بدون شک ایشان را یکی از نخبگان جامعه علمی میداند و شک در علامه بودن یا نبودن ایشان میکند نه مدرک دانشگاهی دکتری و.....وای به حال جامعه ای که نخبگان خود را با یاوه سرایی طرد و تضعیف میکند و نخبگان خود را تضعیف میکند.ارادتمند همه شما عزیزان
علامه شعرانی -علامه طباطبایی -علامه جعفری -علامه حسن زاده آملی -علامه مطهری-علامه جوادی آملی دوست عزیز این بزرگواران علامه مسلمان ما هستند . دروس و کتب و رسالات این عزیزان را بخوانید. اوریجینال بخوانید نه کپی !!
با این روندی که فیلسوفان تحلیلی جلو میروند شاهد پیامبران خودساخته ای هستیم که به ایجاد تشکیک و تردید - که قطعا به قلمرو امور خط قرمز دین هم میرسد- باعث حرکت جامعه دینی به سمت لاابالی گری فکری خواهیم بود.
ضمن عرض ادب، اگر امکان دارد، این عبارت "لاابالی گری فکری" را کمی باز کنید. این که لاابالی دقیقا یعنی چه و بعد این که آیا فکر نباید لاابالی باشد؟ چرا؟ و آیا اصلا برای فکر، خط قرمز معنایی دارد؟ چرا؟ بر این سائل منت می گذارید اگر فرصت داشته باشید و کمی موضوع را باز کنید. والسلام علیکم
متاسفانه این خود بزرگ بینی را خسرو پناه یدک میکشد ایشان هم مدعی رد نظریه رویاهای رسولانه دکتر سروش بودند بدون انکه بتوانند ادله ی منطقی ارائه دهند خسروپناه حتی در پاسخگویی به اشکالی که بر نقد ایشان نوشته شده بود درماندند بعد مدعی ردیه نظریه دکترسروش بودند البته باید بگویم که نظریه دکتر سروش تا الان رد نشده است واز نگاه درون دینی پاسخی ندارد مگر انکه از نگاه برون دینی رد شود ویا اینکه براساس تعبدی وپذیرش دربسته متن بدون تحلیل وتفسیر وارائه دلیل انرا رد نماییم
ربط نظری که ارائه می شود به موضوع مهم است. ظاهرا شما بیشتر قصد تایید نظریه های آقای دکتر سروش را دارید. بدیع بودن این بیان ها و یا تقلیدی بودن آن ها ( از شلایرماخر) مطلبی قابل مطالعه است. اما متاسفانه جامعه فلسفی حیات خود را تنها در مخالفت می بیند. اهمیتی ندارد مطلبی صادق یا کاذب باشد اگر از طرف افراد خاصی طرح شده باشد و یا سبقه دینی داشته باشد مسابقه ای برای مخالفت و نقد در می گیرد
ضمن عرض تشکر از انتشار عقاید مختلف، به نظر می رسد که نوع و تعداد مطالب منتشر شده سو گیری علیه یک طرف دارد. آیا منطقی تر نیست که تعداد مطالب منتشر شده متعادل باشد؟
" ، اما از قضا افرادی با پیشینه علوم تجربی چه بسا بهتر از اشخاصی با پیشینه فقهی- کلامی قادر به درک نسبت علوم تجربی با فلسفه و دین باشند. " آیا این اظهار نظر پوزیتیویستی نیست؟ فردی با پیشینه علوم دقیقه بهتر در زمینه فلسفه اظهار نظر می کند؟ پوزیتیویسم سالهاست که در محافل فلسفی مطرح دنیا تبدیل به واژه ای منفی و یا توهین آمیز شده.
نگفته لزوما اینطوره. گفته "چه بسا" این نسبت رو بین علوم تجربی و فلسفه و دین بهتر درک کنه. به نظر طبیعیه چون اطلاعات بیشتری از علم تجربی داره.
طوری از پوزیتویسم بد میگید که انگار پوزیتیو بودن یک ننگ بزرگ هست پوزیتویسم صد مرتبه شرف داره به داعشی بودن به بنیادگرایی اعضای حلقه وین جزو آزاد اندیش ترین متفکران تاریخ بودنند طوری که کتاب منطق اکتشاف علمی پوپر که منتقد سرسخت پوزیتویسم بوده توسط انتشارات حلقه وین منتشر شد به گونه تا هنگام تر جمه این کتاب به انگلیسی عده ای فکر می کردند پوپر می گفت گزاره های دینی و تجربه ناپذیر با این که معنادار هستند اما شامل علم نیستنند علم آن چیزی هست که بتوان آن را با آزمایش ابتال و یا تایید کرد می بینید که میان نظر پوپر و حلقه وین درباره معیار علمم چندان تفاوتی نیست «مایکل فریدمن(2) در دهه ی 80 و ابتدای دهه ی 90 میلادی مجموعه مقالاتی را به چاپ رساند که هدفشان عموما این بود که نشان دهند تعبیر استاندارد درباره ی آموزه های حلقه ی وین و آرای پوزیتیویست های منطقی بسیار مغشوش، مغلوط، نادقیق و دور از واقعیت است. در باب علل به وجود آمدن چنین تصویری، البته، جز فریدمن، متخصصین تاریخ فلسفه مقالات و کتاب هایی به چاپ رسانده اند؛ (مثلاً Giere & Richardson 1998)؛ اما فریدمن در این مجموعه مقالات دو هدف جدی دیگر را هم (سوای ریشه یابی این مسئله) دنبال می کند: اول این که چرا پوزیتیویسم منطقی به یک بازنگری جدی نیاز دارد و دوم این که چه چیز از این بازنگری نصیب پژوهشگران حوزه ی فلسفه ی تحلیلی می شود. این مجموعه مقالات اساس کتاب فریدمن به نام بازنگری در پوزیتیویسم منطقی(3) را تشکیل می دهند که به سال 1999 انتشارات کمبریج آن را چاپ نموده است. . برداشت های ناصحیح فریدمن در مقدمه ی کتاب سعی می کند رایج ترین برداشت های ناصحیح از پوزیتیویسم منطقی و نسبت های ناروا به آن را معرفی، بررسی و نقد کند. از نظر وی شایع ترین برداشت غلط از پوزیتیویسم منطقی این است که این مکتب به عنوان یک مکتب بنیان گرا معرفی می شود. می گویند پوزیتیویست ها در جست وجوی به دست دادن یک «نقطه اتکای ارشمیدسی» برای توجیه معرفت علمی (چه تجربی و چه صوری) بوده اند. به نظر می آید که این بنیانِ موجه را منطق صوری، به شکلی که فرگه(13) صورت بندی کرده است، برای ریاضیات، و تحویلِ پدیدارگرایانه به داده های حسیِ بلاواسطه، برای علوم تجربی، فراهم می سازد. طبیعی هم هست که با شکست این پروژه های تحویل گرا، پوزیتیویسم منطقی را باید یک برنامه ی شکست خورده به حساب آورد. مطابق این نگرش، فلسفه ی پوزیتیویستی در جست وجوی به دست دادن این بنیان موجه برای علوم است. حال آن که با مراجعه به آرای ابتدایی اعضای حلقه ی وین مشخص می شود که برای آنها فلسفه ی تجربه گرا، نه تنها بنیان مستحکمی برای علوم فراهم نمی کند، بلکه هدف پوزیتیویست های منطقی از فلسفه ای که ارائه می دهند، در واقع، طرد این «لاف زنی ها» است. این فلسفه است که باید خود را با انقلابات علمی هماهنگ کند و اصول خود را در پی تغییر اصول علوم تغییر دهد. از نظر شلیک ارزش فلسفه ی نقادانه ی کانت در این است که «محصول آموزه ی نیوتن درباره ی طبیعت است.» (ص3) نه این که در پی به دست دادن شرایط تحقق تفکر معقول بوده است. به همین دلیل امروز که انقلابات علمی در فیزیک رخ داده و فیزیک نیوتنی جایش را به نسبیت داده است، فلسفه نیز متناظر با آن باید دچار دگرگونی های اساسی شود. شلیک سپس ادعا می کند که پوزیتیویسم ماخ(14) و نو کانت گرایی کاسیرر هر دو از هضم نتایج نظریه ی نسبیت عاجزند و به این دلیل باید کنار گذاشته شوند. «این اصول علوم دقیقه هستند که ابتدائا، یا حتی انحصارا اهمیت فلسفی اساسی دارند» (همان جا) و هر تغییری در آنها جهان بینی ما را تغییر می دهد. به این ترتیب (نسبت به علوم دقیقه) فلسفه به هیچ عنوان نقش یک بنیان موجه را ایفا نمی کند؛ بلکه برعکس این علوم اند که بنیان فلسفه محسوب می شوند؛ و وظیفه ی فیلسوف این است که همواره یک چشمش به دنبال تغییرات (و پیشرفت های) علمی باشد و به این ترتیب نظریات فلسفی خود را با آنها هماهنگ کند. از طرف دیگر انگیزه ی اصلی مکاتب بنیان گرا پاسخ دادن به شک گرایی (افراطی) است. این مکاتب سعی می کنند یک بنیان موجه` و قطعی` برای معرفت به دست دهند که بتوانند در برابر خرده گیری های شکاکان مقاومت کند. گرچه چنین انگیزه ای در برخی نوشته های فلاسفه ی تحلیلی (مثلاً مور(15))، پیش از پوزیتیویست های منطقی دیده می شود، اما پوزیتیویست های منطقی در نوشته هایشان «در هیچ نقطه ای خود را درگیر واژگان سنتی قطعیت`، شک`، توجیه` و نظایر این ها نمی کنند» (ص4)؛ مثلاً در کتاب Aufbau که در بخش یازده این مقاله دقیق تر به آن می پردازیم کارنپ برای انتخاب عناصر اولیه ی دستگاهِ ساختی اش از یافته های تجربیِ نظریه ی روان شناسی گشتالت استفاده می کند، بی آن که دغدغه ی قطعی و یقینی بودن آنها را داشته باشد؛ علاوه بر این، هدف پروژه ی کارنپ در آن کتاب این نیست که توجیه کند چرا معرفتی که بر پایه ی داده های حسی و به کمک ابزار منطقی به دست آمده قابل اطمینان است؛ «بلکه هدفش این است که با استفاده از پیشرفت های نوین در علوم منطقی (در این مورد، نظریه ی انواع راسل در اصول ریاضیات) به همراه پیشرفت های علوم تجربی (به طور خاص نظریه ی گشتالت)، یک جایگزین برای معرفت شناسی سنتی تهیه کند که به لحاظ علمی ارزشمند باشد» (ص5). از طرف دیگر عموما پوزیتیویسم منطقی را ادامه ی جنبش تجربه گرایی سنتی می دانند که با آموزه های فلاسفه ی تجربه گرای انگلیسی نظیر لاک(16) و هیوم(17) شروع شد و به پوزیتیویسم ماخ و اتمیسم منطقی راسل انجامید. به نظر می رسد نکته ی مشترک برای فلاسفه ای که در این گستره قرار می گیرند، این است که داده های حسیِ بلاواسطه، واحدهای سازنده ی معرفت محسوب می شوند. اما نکته ای که فریدمن بر آن انگشت می گذارد این است که «ملاحظات اصلی فلسفی پوزیتیویست ها اصلاً در ادامه ی سنت فلسفی تجربه گرا به وجود نیامده است» (ص6)، بلکه همان طور که اشاره شد، انگیزه ی اصلی آنها در به دست دادن مکتب فلسفی شان کارهای بنیادی ریمان،(18) لی و هیلبرت در هندسه از یک سو و کارهای اینشتین در فیزیک از سوی دیگر است. به این ترتیب مهم ترین انگیزه ی فلسفیِ آنها را باید در مفهوم شهودیِ کانت از فضا و زمان جست وجو کرد (که با انقلابات علمی یاد شده دچار تغییرات بنیادی شد)، تا تلاش های فلاسفه ی تجربه گرا. در این جا باید توجه کرد که طرد مفهوم تألیفی پیشینی توسط پوزیتیویست ها با انگیزه های تجربه گرایانه صورت نمی گیرد؛ یعنی در ابتدای شکل گیری حلقه ی وین احکام تألیفی پیشینی به این دلیل که از لحاظ تجربی آزمون پذیر نیستند حذف نمی شوند، بلکه به این دلیل کنار گذاشته می شوند که پوزیتیویست ها بر این باورند که هندسه و فیزیک نوین نشان می دهد آنچه به حکم این احکام ضروری و جهان شمول خوانده می شوند، حتی در بعضی موارد درست هم نیستند، چه رسد به آن که ضروری باشند. طبیعی است که با طرد احکام تألیفی پیشینی به این ترتیب آنچه باقی می ماند به مکاتب تجربه گرا شبیه تر است؛ چرا که یا احکام تألیفی داریم که به خاطر وضعیت جهان خارج و تجربه درست اند و یا احکام تحلیلی که به خاطر قراردادهای زبانی درست اند. این موضوع این شبهه را همواره برانگیخته است که اعضای حلقه ی وین در ادعای طرد عناصر پیشینی از تجربه گرایان ملهم بوده و این احکام را به دلیل آزمون ناپذیر بودن کنار گذاشته اند. «.1 1بازنگری در پوزیتیویسم منطقی نویسنده: مهدی نسرین(1)
خسروپناه را از سال 81 میشناسم. ایشان از همان سالها تاریخ فلسفه غرب کاپلستون و راسل و برخی کتب فلسفی و کلام جدیدی رایج را همراه با نقد تدریس می کردند. من اعتقاد دارم هر نقدی که به کسی میشود اگر نقد خود را بپذیرد اتفاقا بر ارزش او افزوده میشود اما نحوه نقدها بر خسروپناه چاره ای جز چنین پاسخی نگذاشت. نقدها سراسر پر از توهین و هتک حرمت بودند. کسی که دست کم 20 سال فلسفه غرب را تدریس کرده نمی توان متهم کرد به اینکه آثارش در حد ترم یک و دو کارشناسی است. قضاوت منصفانه خیلی خوب است.
آقای عبداللهی در نقدی حداقل مقداری علمی پاسخ به اشکالات علمی منتقدان پرداخته اند . اقای خسروپناه آنوقت نمیتوانستن حداقل همان طور و نه با انگ های مختلف سیاسی و علمی پاسخ دهند به اشکالات علمی دهند .